{"id":930,"date":"2024-04-26T09:00:00","date_gmt":"2024-04-26T07:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/?p=930"},"modified":"2024-04-02T08:19:09","modified_gmt":"2024-04-02T06:19:09","slug":"kinaza-kreatynowa-co-to","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/","title":{"rendered":"Co to jest kinaza kreatynowa? Dlaczego nale\u017cy bada\u0107 jej poziom?\u00a0\u00a0"},"content":{"rendered":"\n<p>Zmiany w aktywno\u015bci kinazy kreatynowej i jej izoenzym\u00f3w w surowicy stwierdza si\u0119 zar\u00f3wno u os\u00f3b zdrowych, jak i u sportowc\u00f3w po intensywnym wysi\u0142ku fizycznym. Poziom kinazy kreatynowej w surowicy zmienia si\u0119 w zale\u017cno\u015bci od intensywno\u015bci i poziomu treningu. Sprawd\u017a, co oznacza st\u0119\u017cenie kinazy kreatynowej i dlaczego nale\u017cy oznacza\u0107 jej aktywno\u015b\u0107 w surowicy.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Spis tre\u015bci:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"#kinazacoto\">Co to jest kinaza kreatynowa?<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#kinazarola\">Jak\u0105 rol\u0119 pe\u0142ni kinaza kreatynowa w organizmie?<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#kinazabadanie\">Kiedy nale\u017cy wykona\u0107 badanie kinazy kreatynowej?<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#poziomck\">Od czego zale\u017cy poziom CK w surowicy?<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#kinazastezenie\">Dlaczego nale\u017cy bada\u0107 st\u0119\u017cenie kinazy kreatynowej?<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#kinazazmiana\">Zmiana aktywno\u015bci kinazy kreatynowej w czasie treningu<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#kinazaobnizyc\">Jak obni\u017cy\u0107 poziom kinazy kreatynowej?<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#kinazasportowcy\">Monitorowanie kinazy kreatynowej u sportowc\u00f3w<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"#kinazapodsumowanie\">Kinaza kreatynowa \u2013 podsumowanie<\/a><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"kinazacoto\">Co to jest kinaza kreatynowa?<\/h2>\n\n\n\n<p>Kinaza kreatynowa (CK) to enzym, kt\u00f3ry wyst\u0119puje mi\u0119dzy innymi w mi\u0119\u015bniach, i <strong>s\u0142u\u017cy do wykrywania ich ostrych i przewlek\u0142ych schorze\u0144.<\/strong>\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Kinaza kreatynowa wyst\u0119puje g\u0142\u00f3wnie w cytoplazmie kom\u00f3rek mi\u0119\u015bni szkieletowych, mi\u0119\u015bnia sercowego i m\u00f3zgu. Niewielk\u0105 aktywno\u015b\u0107 tego enzymu obserwuje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c kom\u00f3rkach \u017co\u0142\u0105dka, macicy i nerki.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>W zale\u017cno\u015bci od rodzaju wi\u0105zanych podjednostek enzym ten <strong>wyst\u0119puje jako dimer w trzech wersjach<\/strong>:\u00a0<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>CK-MM izoenzym &#8211; jest dominuj\u0105cy w mi\u0119\u015bniach szkieletowych i stanowi ok.90% ca\u0142kowitej aktywno\u015bci enzymu, wyst\u0119puje r\u00f3wnie\u017c w mi\u0119\u015bniu sercowym;&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>CK-MB izoenzym dominuj\u0105cy w mi\u0119\u015bniu sercowym (18-31% ca\u0142kowitej aktywno\u015bci enzymu);&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>CK-BB izoenzym dominuj\u0105cy w m\u00f3zgu jest jedyn\u0105 form\u0105 enzymu w m\u00f3zgu (100% ca\u0142kowitej aktywno\u015bci enzymu), wyst\u0119puj\u0105cy te\u017c mi\u0119dzy innymi w mi\u0119\u015bniach g\u0142adkich jelit, siatk\u00f3wce oka, j\u0105drach, tkance kostnej.\u00a0<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"kinazarola\">Jak\u0105 rol\u0119 pe\u0142ni kinaza kreatynowa w organizmie?\u00a0<\/h2>\n\n\n\n<p>W rzeczywisto\u015bci CK-MM wyst\u0119puje w kilku domenach w\u0142\u00f3kna mi\u0119\u015bniowego. Znajduje si\u0119 tam, gdzie zu\u017cycie ATP (uniwersalnego no\u015bnika energii) jest wysokie i <strong>jest markerem uszkodzenia lub choroby mi\u0119\u015bni<\/strong>. Wzrost CK-MB wyst\u0119puje w przypadku <strong>zawa\u0142u mi\u0119\u015bnia sercowego<\/strong>,\u202fa wzrost CK-BB w przypadku <strong>uszkodzenia m\u00f3zgu<\/strong>.\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Kinaza keratynowa wyst\u0119puje r\u00f3wnie\u017c jako forma mitochondrialna w mi\u0119\u015bniach szkieletowych, m\u00f3zgu i tkance t\u0142uszczowej brunatnej.&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>W takiej postaci jest<strong> kluczowa dla homeostazy ATP<\/strong>, poniewa\u017c:\u00a0<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>uczestniczy w produkcji i zaopatrzenia w energi\u0119,\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>bierze udzia\u0142 w metabolicznej regulacji oddychania wewn\u0105trzkom\u00f3rkowego,&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>reguluje utrzymanie homeostazy fosfokratyna\/kreatyna i ATP\/ADP.\u00a0\u00a0\u00a0<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"kinazabadanie\">Kiedy nale\u017cy wykona\u0107 badanie kinazy kreatynowej?<\/h2>\n\n\n\n<p>Badanie kinazy kreatynowej nale\u017cy wykona\u0107 w diagnostyce:\u00a0<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>miopatii,&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>kardiomopatii,&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>encefalopatii,&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>martwicy mi\u0119\u015bnia sercowego (np. po przebytym zawale),\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>schorze\u0144 neurologicznych (np. udar\u00f3w naczyniowo-m\u00f3zgowych, zaniku mi\u0119\u015bni rdzenia kr\u0119gowego, stwardnienia zanikowego bocznego),\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>uszkodze\u0144 i martwicy mi\u0119\u015bni,&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>dystrofii mi\u0119\u015bniowych (twarzowo-\u0142opatkowo-ramienej, miotonicznej i innych),&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>niedoczynno\u015bci tarczycy,&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>rabdomiolizy,&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>rotawirusowego zapalenia \u017co\u0142\u0105dka i jelit.&nbsp;<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table><tbody><tr><td colspan=\"2\">Warto\u015bci CK zwykle stwierdzane w niekt\u00f3rych patologiach mi\u0119\u015bni&nbsp;<strong><\/strong>&nbsp;<\/td><\/tr><tr><td><strong>Choroba mi\u0119\u015bni<\/strong>&nbsp;<\/td><td><strong>Wzrost warto\u015bci CK<\/strong>&nbsp;<\/td><\/tr><tr><td>Dystrofie Duchenne\u2019a i Beckera&nbsp;<\/td><td>25\u2013200-krotnie&nbsp;<\/td><\/tr><tr><td>Dystrofia mi\u0119\u015bni obr\u0119czowo-ko\u0144czynowych&nbsp;<\/td><td>10\u2013100-krotnie&nbsp;<\/td><\/tr><tr><td>FSHD&nbsp;<\/td><td>2\u20137-krotnie&nbsp;<\/td><\/tr><tr><td>Miopatia dystalna&nbsp;<\/td><td>3-krotny &nbsp;<\/td><\/tr><tr><td>Miopatia endokrynologiczna&nbsp;<\/td><td>A\u017c 10-krotnie&nbsp;<\/td><\/tr><tr><td>Wrodzone miopatie&nbsp;<\/td><td>Niewielki wzrost&nbsp;<\/td><\/tr><tr><td>Miopatia metaboliczna&nbsp;<\/td><td>Niewielki wzrost&nbsp;<\/td><\/tr><tr><td>Miopatia mitochondrialna&nbsp;<\/td><td>Niewielki wzrost&nbsp;<\/td><\/tr><tr><td>Miopatie polekowe&nbsp;<\/td><td>Niewielki wzrost lub brak wzrostu&nbsp;<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p>Badanie st\u0119\u017cenia kinazy kreatynowej jest te\u017c potrzebne sportowcom. <strong>Intensywny wysi\u0142ek fizyczny, kt\u00f3ry uszkadza struktur\u0119 kom\u00f3rek mi\u0119\u015bni szkieletowych na poziomie sarkolemy i kr\u0105\u017ck\u00f3w Z, powoduje wzrost ca\u0142kowitej CK.<\/strong>\u202f\u0141agodna do umiarkowanej intensywno\u015b\u0107 wysi\u0142ku nie powoduje wyra\u017anych zmian w przepuszczalno\u015bci b\u0142on tkanki mi\u0119\u015bniowej. Ale gdy intensywno\u015b\u0107 przekracza ten zakres, zmienia si\u0119 przepuszczalno\u015b\u0107 b\u0142on i uwalniane s\u0105 enzymy.\u202f\u00a0<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/alabsport.pl\/pakiety\/po-maratonie\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"980\" height=\"312\" src=\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/baner_alab_sport_regeneracjabiegacza-jpg.webp\" alt=\"pakiet bada\u0144 regeneracja biegacza alab sport baner\" class=\"wp-image-801\" srcset=\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/baner_alab_sport_regeneracjabiegacza-jpg.webp 980w, https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/baner_alab_sport_regeneracjabiegacza-300x96.webp 300w, https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/baner_alab_sport_regeneracjabiegacza-768x245.webp 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 980px) 100vw, 980px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p>Granic\u0105 zakresu intensywno\u015bci wysi\u0142ku, jak\u0105 mo\u017ce wytrzyma\u0107 tkanka mi\u0119\u015bniowa, jest jej punkt przerwania. Przy obci\u0105\u017ceniu przekraczaj\u0105cym pewn\u0105 granic\u0119 wydolno\u015bci mi\u0119\u015bni, <strong>CK przedostaje si\u0119 do p\u0142ynu \u015br\u00f3dmi\u0105\u017cszowego<\/strong>, jest wychwytywana przez uk\u0142ad limfatyczny i zawracana do kr\u0105\u017cenia.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"poziomck\">Od czego zale\u017cy poziom CK w surowicy?\u00a0<\/h2>\n\n\n\n<p>CK w surowicy jest podwy\u017cszona wtedy, <strong>kiedy dochodzi do uszkodzenia mi\u0119\u015bni lub kom\u00f3rek nerwowych<\/strong>. Aktywno\u015b\u0107 CK wzrasta w ci\u0105gu 6 godzin od uszkodzenia. Je\u015bli uszkodzenie jest trwa\u0142e, szczyt osi\u0105ga w 18 godzinie i wraca do warto\u015bci prawid\u0142owych po 2- 3 dniach.\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>W prawid\u0142owej surowicy ca\u0142kowita CK jest wytwarzana g\u0142\u00f3wnie przez mi\u0119\u015bnie szkieletowe i wyst\u0119puje prawie wy\u0142\u0105cznie we frakcji MM.\u202fCa\u0142kowity poziom CK zale\u017cy od: wieku, p\u0142ci, rasy, masy mi\u0119\u015bniowej, aktywno\u015bci fizycznej i warunk\u00f3w klimatycznych. Warto wiedzie\u0107, \u017ce \u201ezimna\u201d pogoda powoduje wi\u0119kszy wzrost aktywno\u015bci CK w surowicy po standardowym treningu w por\u00f3wnaniu z tym samym treningiem w cieplejszych temperaturach.\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Poniewa\u017c CK syntetyzowana jest g\u0142\u00f3wnie w mi\u0119\u015bniach szkieletowych, jej prawid\u0142owa aktywno\u015b\u0107 zale\u017cy od masy mi\u0119\u015bniowej osoby badanej. <strong>Osoby z du\u017c\u0105 mas\u0105 mi\u0119\u015bniow\u0105 mog\u0105 mie\u0107 warto\u015bci CK w g\u00f3rnych granicach warto\u015bci referencyjnych<\/strong>.<strong> Natomiast u os\u00f3b z niewielk\u0105 mas\u0105 mi\u0119\u015bniow\u0105 i niskim wzro\u015bcie mo\u017cna si\u0119 spodziewa\u0107 obni\u017conych warto\u015bci CK.<\/strong> To istotne, poniewa\u017c st\u0119\u017cenia CK w g\u00f3rnych granicach warto\u015bci referencyjnych mog\u0105 u tych os\u00f3b ju\u017c wskazywa\u0107 na uszkodzenia mi\u0119\u015bni.\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Istniej\u0105 wyra\u017ane r\u00f3\u017cnice w st\u0119\u017ceniu CK w surowicy (w spoczynku) ze wzgl\u0119du na p\u0142e\u0107, przy czym <strong>warto\u015bci te s\u0105\u202fni\u017csze u kobiet ni\u017c u m\u0119\u017cczyzn<\/strong>.\u202fPo wysi\u0142ku nadal wyst\u0119puj\u0105 r\u00f3\u017cnice zwi\u0105zane z p\u0142ci\u0105. Podejrzewa si\u0119, \u017ce estrogeny mog\u0105 by\u0107 wa\u017cnym czynnikiem w utrzymaniu stabilno\u015bci b\u0142on. Ograniczaj\u0105 w ten spos\u00f3b przedostanie si\u0119 CK z uszkodzonego mi\u0119\u015bnia.\u202f\u00a0<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"kinazastezenie\">Dlaczego nale\u017cy bada\u0107 st\u0119\u017cenie kinazy kreatynowej?\u00a0<\/h2>\n\n\n\n<p>Norma kinazy kreatynowej w medycynie sportowej <strong>pozwala uzyska\u0107 informacj\u0119 o stanie mi\u0119\u015bnia<\/strong>.\u202fPoziom st\u0119\u017cenia CK w surowicy mo\u017ce wzrosn\u0105\u0107 wskutek uszkodzenia tkanki mi\u0119\u015bniowej w wyniku intensywnego, d\u0142ugotrwa\u0142ego treningu.\u202fMo\u017ce by\u0107 konsekwencj\u0105 zar\u00f3wno przyczyn metabolicznych, jak i mechanicznych.\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>CK jest te\u017c wska\u017anikiem martwicy mi\u0119\u015bni, wzrastaj\u0105cym wraz z jej zasi\u0119giem.\u202fPodwy\u017cszona kinaza kreatynowa w surowicy u pozornie zdrowych os\u00f3b mo\u017ce by\u0107 skorelowany ze stanem wytrenowania fizycznego.\u202fJe\u015bli jednak te poziomy utrzymuj\u0105 si\u0119 w spoczynku, mo\u017ce to by\u0107 oznak\u0105 <strong>subklinicznej choroby mi\u0119\u015bni<\/strong>, kt\u00f3rej obci\u0105\u017cenie treningowe mo\u017ce objawia\u0107 si\u0119 wyst\u0105pieniem objaw\u00f3w, takich jak np. g\u0142\u0119bokie zm\u0119czenie.\u202f\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Najwy\u017csze st\u0119\u017cenie kinazy kreatynowej w surowicy po wysi\u0142ku stwierdza si\u0119 <strong>po d\u0142ugotrwa\u0142ych \u0107wiczeniach<\/strong> takich jak: biegi marato\u0144skie, \u0107wiczenia z obci\u0105\u017ceniem i biegi zjazdowe, kt\u00f3re obejmuj\u0105 ekscentryczne skurcze mi\u0119\u015bni. U os\u00f3b zdrowych sporadycznie obserwuje si\u0119 zwi\u0119kszone, utrzymuj\u0105ce si\u0119 st\u0119\u017cenie tego enzymu w surowicy.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"kinazazmiany\">Zmiany aktywno\u015bci kinazy kreatynowej w czasie treningu\u00a0<\/h2>\n\n\n\n<p>Czas uwalniania CK do osocza i jego usuwania z osocza zale\u017cy od poziomu treningu, jego rodzaju, intensywno\u015bci i czasu trwania.\u202f<strong>Maksymalny poziom CK w surowicy wyst\u0119puje 8 godzin po treningu si\u0142owym.\u00a0<\/strong>\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Z kolei zwi\u0119kszone st\u0119\u017cenie CK po \u0107wiczeniach ekscentrycznych wi\u0105\u017ce si\u0119 z uszkodzeniem mi\u0119\u015bni, przy czym wyra\u017any wzrost nast\u0119puje mi\u0119dzy 2 a 7 dniem po wysi\u0142ku.&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Po d\u0142ugotrwa\u0142ym wysi\u0142ku ca\u0142kowita aktywno\u015b\u0107 CK w surowicy jest znacz\u0105co podwy\u017cszona przez 24 godziny po wysi\u0142ku fizycznym (w czasie odpoczynku) i utrzymuje si\u0119 przez 48 godzin podczas treningu w pierwszym tygodniu po wysi\u0142ku.&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Uwalnianie CK po \u0107wiczeniach ekscentrycznych osi\u0105gn\u0119\u0142o szczyt 96 godzin po serii \u0107wicze\u0144, a dodatkowa sesja \u0107wicze\u0144 powoduje jedynie niewielki wzrost, prawdopodobnie na skutek przyspieszonego klirensu enzymatycznego.&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Wi\u0119ksza aktywno\u015b\u0107, np. trening pi\u0142ki no\u017cnej dwa razy dziennie, prowadzi do znacznego wzrostu CK ju\u017c w czwartym dniu treningu.<\/strong>\u202fPoziom CK zmniejsza si\u0119 pomi\u0119dzy 4. a 10. dniem, prawdopodobnie w wyniku przystosowania si\u0119 do treningu. Seria \u0107wicze\u0144 wykonana 48 godzin po pierwszej sesji nie zmienia przebiegu czasowego uwalniania CK.\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>U zdrowych os\u00f3b sporadycznie stwierdza si\u0119 utrzymuj\u0105ce si\u0119 podwy\u017cszone st\u0119\u017cenie CK w surowicy, jednak u os\u00f3b z wysokim poziomem CK w spoczynku po latach rozwin\u0119\u0142o si\u0119 os\u0142abienie.\u202fU wi\u0119kszo\u015bci tych pacjent\u00f3w wysokie poziomy CK prawdopodobnie nie oznaczaj\u0105 choroby,\u202fa u os\u00f3b bez nieprawid\u0142owo\u015bci w obr\u0119bie mi\u0119\u015bni szkieletowych w biopsji mi\u0119\u015bni mo\u017ce wyst\u0119powa\u0107 idiopatyczna \u201ehiperCKemia\u201d.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce nawet <strong>\u0142agodna lub nawracaj\u0105ca \u201ehiperCKemia\u201d mo\u017ce wskazywa\u0107 na chorob\u0119 metaboliczn\u0105<\/strong>. W wielu przypadkach rozpoznania nie stawia si\u0119 na podstawie rutynowego badania pacjent\u00f3w w spoczynku, poniewa\u017c objawy ujawniaj\u0105 si\u0119 dopiero po wysi\u0142ku fizycznym.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"kinazaobnizyc\">Jak obni\u017cy\u0107 poziom kinazy kreatynowej?<\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Manualny drena\u017c limfatyczny<\/strong> po wysi\u0142ku na bie\u017cni wi\u0105\u017ce si\u0119 z szybszym spadkiem poziomu enzym\u00f3w mi\u0119\u015bniowych w surowicy. Innym czynnikiem, kt\u00f3ry mo\u017ce zmniejszy\u0107 uszkodzenie mi\u0119\u015bni i st\u0119\u017cenie CK w surowicy po d\u0142ugotrwa\u0142ym wysi\u0142ku fizycznym, jest <strong>suplementacja aminokwasami rozga\u0142\u0119zionymi<\/strong>, cz\u0119sto stosowanymi w sporcie.<\/p>\n\n\n\n<p>Spadek poziomu enzym\u00f3w w surowicy zale\u017cy od okresu odpoczynku po wysi\u0142ku, poniewa\u017c kr\u00f3tkotrwa\u0142y brak aktywno\u015bci fizycznej mo\u017ce zmniejszy\u0107 zar\u00f3wno transport limfatyczny CK, jak i uwalnianie enzymu z w\u0142\u00f3kien mi\u0119\u015bniowych.&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"kinazasportowcy\">Monitorowanie kinazy kreatynowej u sportowc\u00f3w\u00a0<\/h2>\n\n\n\n<p>U sportowc\u00f3w badanie CK w spoczynku i po wysi\u0142ku mo\u017ce by\u0107 wa\u017cnym narz\u0119dziem dla trener\u00f3w i klinicyst\u00f3w.\u202f<strong>Sportowcy maj\u0105 wy\u017csz\u0105 CK w spoczynku w por\u00f3wnaniu z osobami nietrenuj\u0105cymi.<\/strong> Aktywno\u015b\u0107 CK w surowicy po wysi\u0142ku zale\u017cy od poziomu wytrenowania i dostosowywania si\u0119 organizmu do systematycznego obci\u0105\u017cenia treningowego.\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Znaczne zwi\u0119kszenie aktywno\u015bci CK obserwuje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c<strong> w rabdomiolizie wysi\u0142kowej po biegu marato\u0144skim<\/strong>,\u202fszczeg\u00f3lnie gdy zawody odbywaj\u0105 si\u0119 w niskiej temperaturze powietrza. Ryzyko uraz\u00f3w mi\u0119\u015bni szkieletowych wzrasta, w przypadku stosowania steryd\u00f3w androgennych, a nawet suplement\u00f3w kreatyny. Zwi\u0119kszone st\u0119\u017cenie CK w surowicy w po\u0142\u0105czeniu ze zmniejszon\u0105 tolerancj\u0105 wysi\u0142ku <strong>mo\u017ce by\u0107 oznak\u0105 przetrenowania.<\/strong>\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce u sportowc\u00f3w bardzo du\u017cym wzrostem aktywno\u015bci CK w surowicy po wysi\u0142ku fizycznym mo\u017ce wyst\u0119powa\u0107 nierozpoznana subkliniczna miopatia.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"kinazapodsumowanie\">Kinaza kreatynowa \u2013 podsumowanie<\/h2>\n\n\n\n<p>Podsumowuj\u0105c, nale\u017cy dok\u0142adnie zbada\u0107 utrzymuj\u0105ce si\u0119 zwi\u0119kszenie aktywno\u015bci kinazy kreatynowej w surowicy w spoczynku i po wysi\u0142ku w celu wykrycia cichej (subklinicznej) miopatii.\u202fW rzeczywisto\u015bci, je\u015bli wyst\u0119puj\u0105 genetyczne predyspozycje do rabdomiolizy wysi\u0142kowej, miopatia mo\u017ce objawia\u0107 si\u0119 dopiero po wysi\u0142ku fizycznym, np. we wczesnym stadium zespo\u0142u Beckera. Niewyja\u015bnione ograniczenie wydolno\u015bci organizmu, w tym b\u00f3le mi\u0119\u015bni, zm\u0119czenie lub duszno\u015b\u0107, mog\u0105 by\u0107 oznak\u0105 miopatii.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Jakie s\u0105 objawy podwy\u017cszonej kinazy kreatynowej? Sztywno\u015b\u0107, bolesno\u015b\u0107 i b\u00f3l mi\u0119\u015bni to normalne cechy treningu fizycznego: cz\u0119sto zar\u00f3wno sportowcy, jak i trenerzy nie zwracaj\u0105 uwagi na te objawy.\u202f<strong>Je\u015bli jednak s\u0105 oporne na odpoczynek i masa\u017c lub nawracaj\u0105 zbyt cz\u0119sto, powinny sk\u0142oni\u0107 do przeprowadzenia diagnostyki.<\/strong> W takich przypadkach ocena CK w spoczynku i po wysi\u0142ku mo\u017ce by\u0107 prost\u0105 i nieinwazyjn\u0105 metod\u0105 postawienia diagnozy.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Wzrost aktywno\u015bci enzymu mog\u0105 powodowa\u0107 te\u017c iniekcje domi\u0119\u015bniowe. Podobne efekty wywo\u0142uj\u0105 niekt\u00f3re leki i u\u017cywki:&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>alkohol,&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>ampicylina,&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>antykoagulanty,&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>deksametazon,&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>fibraty,&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>furosemid,&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>kaptopryl,&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>kolchicyna,&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>kwas acetylosalicylowy,&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>lidokaina,\u00a0\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>morfina,&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>niekt\u00f3re anestetyki,&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>propranolol,&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>statyny,&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>sukcynylocholina,&nbsp;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>zwi\u0105zki litu.\u00a0\u00a0<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Wysokie st\u0119\u017cenie CK w surowicy u sportowc\u00f3w po ca\u0142kowitym odpoczynku i bez innych czynnik\u00f3w predysponuj\u0105cych powinno sk\u0142oni\u0107 do przeprowadzenia pe\u0142nej diagnostyki. Szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 na oznaki os\u0142abienia mi\u0119\u015bni lub inne proste objawy, kt\u00f3re nie zawsze s\u0105 natychmiast widoczne zar\u00f3wno u sportowc\u00f3w, jak i os\u00f3b prowadz\u0105cych siedz\u0105cy tryb \u017cycia.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Pi\u015bmiennictwo:<\/h4>\n\n\n\n<p>1. Brancaccio P., MaffulliN., LimongelliF.M.: Creatine kinase monitoring in sport medicine, Br. Med. Bull. , 2007; 81-82, 209-230.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>2. Helers\u202fGG.\u202f, Ball\u202fTE.\u202f, Liston\u202fL.:\u202fCreatine kinase levels are elevated during 2-A-day practices in collegiate football players\u202f, <em>Athletic Training\u202f<\/em>,2002\u202f,37,(151-136).\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>3. Daniels\u202fJM.,\u202fvan Westerloo\u202fDJ., de Hon\u202fOM.,\u202fFrissen\u202fPH\u202f.:Rhabdomyolysis in a bodybuilder using steroids\u202f, <em>Ned Tijdschr Geneeskd,\u202f<\/em>2006\u202f,150, (1077-1080)&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>4. Pagana K., Pagana T., Redakcja: Pietruczuk M.: Testy laboratoryjne i badania diagnostyczne w medycynie, Mosbys, Elsevier Urban&amp;Partner, Wroc\u0142aw, 2013.&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u00f3l i sztywno\u015b\u0107 mi\u0119\u015bni nie mijaj\u0105 po masa\u017cu i odpoczynku? Sprawd\u017a, co mo\u017ce oznacza\u0107 podwy\u017cszona kinaza kreatynowa.<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":908,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-930","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diagnostyka-sportowa"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.2 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Kinaza kreatynowa \u2013 co oznacza jej poziom? | ALAB sport<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Kinaza kreatynowa to enzym, kt\u00f3rego st\u0119\u017cenie we krwi pomaga oceni\u0107 stan mi\u0119\u015bni. Sprawd\u017a, kiedy warto zbada\u0107 jej poziom.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Kinaza kreatynowa \u2013 co oznacza jej poziom? | ALAB sport\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Kinaza kreatynowa to enzym, kt\u00f3rego st\u0119\u017cenie we krwi pomaga oceni\u0107 stan mi\u0119\u015bni. Sprawd\u017a, kiedy warto zbada\u0107 jej poziom.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"ALAB sport\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-04-26T07:00:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/kinaza-kreatynowa-jpg.webp\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"980\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"382\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Agnieszka Kobiela-Mednis\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Agnieszka Kobiela-Mednis\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"11 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/\"},\"author\":{\"name\":\"Agnieszka Kobiela-Mednis\",\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/#\/schema\/person\/b5a36b0d011fba6a5701db0ff1352f50\"},\"headline\":\"Co to jest kinaza kreatynowa? Dlaczego nale\u017cy bada\u0107 jej poziom?\u00a0\u00a0\",\"datePublished\":\"2024-04-26T07:00:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/\"},\"wordCount\":2104,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/#primaryimage\"},\"articleSection\":[\"Diagnostyka sportowa\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"description\":\"B\u00f3l i sztywno\u015b\u0107 mi\u0119\u015bni nie mijaj\u0105 po masa\u017cu i odpoczynku? Sprawd\u017a, co mo\u017ce oznacza\u0107 podwy\u017cszona kinaza kreatynowa.\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/\",\"url\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/\",\"name\":\"Kinaza kreatynowa \u2013 co oznacza jej poziom? | ALAB sport\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/#primaryimage\"},\"description\":\"B\u00f3l i sztywno\u015b\u0107 mi\u0119\u015bni nie mijaj\u0105 po masa\u017cu i odpoczynku? Sprawd\u017a, co mo\u017ce oznacza\u0107 podwy\u017cszona kinaza kreatynowa.\",\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/kinaza-kreatynowa-jpg.webp\",\"contentUrl\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/kinaza-kreatynowa-jpg.webp\",\"width\":980,\"height\":382,\"caption\":\"kobieta podnosi hantel\"},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/alabsport.pl\/\",\"name\":\"ALAB sport\",\"description\":\"Blog o zdrowiu i sporcie\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/#organization\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/#organization\",\"name\":\"ALAB sport\",\"url\":\"https:\/\/alabsport.pl\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/ALABsport_logo-scaled.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/ALABsport_logo-scaled.png\",\"width\":156,\"height\":32,\"caption\":\"ALAB sport\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/author\/agnieszka-kobiela-mednis\/\",\"name\":\"Agnieszka Kobiela-Mednis\",\"description\":\"Dyrektor ds. naukowych, farmaceuta, diagnosta laboratoryjny z II st. specjalizacji z analityki klinicznej. Absolwentka Wydzia\u0142u Farmaceutycznego w Akademii Medycznej w Warszawie.\",\"url\":\"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/author\/agnieszka-kobiela-mednis\/\",\"worksFor\":{\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/#organization\"},\"affiliation\":{\"@id\":\"https:\/\/alabsport.pl\/#organization\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Kinaza kreatynowa \u2013 co oznacza jej poziom? | ALAB sport","description":"Kinaza kreatynowa to enzym, kt\u00f3rego st\u0119\u017cenie we krwi pomaga oceni\u0107 stan mi\u0119\u015bni. Sprawd\u017a, kiedy warto zbada\u0107 jej poziom.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Kinaza kreatynowa \u2013 co oznacza jej poziom? | ALAB sport","og_description":"Kinaza kreatynowa to enzym, kt\u00f3rego st\u0119\u017cenie we krwi pomaga oceni\u0107 stan mi\u0119\u015bni. Sprawd\u017a, kiedy warto zbada\u0107 jej poziom.","og_url":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/","og_site_name":"ALAB sport","article_published_time":"2024-04-26T07:00:00+00:00","og_image":[{"width":980,"height":382,"url":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/kinaza-kreatynowa-jpg.webp","type":"image\/jpeg"}],"author":"Agnieszka Kobiela-Mednis","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Agnieszka Kobiela-Mednis","Szacowany czas czytania":"11 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/"},"author":{"name":"Agnieszka Kobiela-Mednis","@id":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/#\/schema\/person\/b5a36b0d011fba6a5701db0ff1352f50"},"headline":"Co to jest kinaza kreatynowa? Dlaczego nale\u017cy bada\u0107 jej poziom?\u00a0\u00a0","datePublished":"2024-04-26T07:00:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/"},"wordCount":2104,"publisher":{"@id":"https:\/\/alabsport.pl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/#primaryimage"},"articleSection":["Diagnostyka sportowa"],"inLanguage":"pl-PL","description":"B\u00f3l i sztywno\u015b\u0107 mi\u0119\u015bni nie mijaj\u0105 po masa\u017cu i odpoczynku? Sprawd\u017a, co mo\u017ce oznacza\u0107 podwy\u017cszona kinaza kreatynowa."},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/","url":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/","name":"Kinaza kreatynowa \u2013 co oznacza jej poziom? | ALAB sport","isPartOf":{"@id":"https:\/\/alabsport.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/#primaryimage"},"description":"B\u00f3l i sztywno\u015b\u0107 mi\u0119\u015bni nie mijaj\u0105 po masa\u017cu i odpoczynku? Sprawd\u017a, co mo\u017ce oznacza\u0107 podwy\u017cszona kinaza kreatynowa.","inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/kinaza-kreatynowa-co-to\/#primaryimage","url":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/kinaza-kreatynowa-jpg.webp","contentUrl":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/kinaza-kreatynowa-jpg.webp","width":980,"height":382,"caption":"kobieta podnosi hantel"},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/alabsport.pl\/#website","url":"https:\/\/alabsport.pl\/","name":"ALAB sport","description":"Blog o zdrowiu i sporcie","publisher":{"@id":"https:\/\/alabsport.pl\/#organization"},"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/alabsport.pl\/#organization","name":"ALAB sport","url":"https:\/\/alabsport.pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/ALABsport_logo-scaled.png","contentUrl":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/ALABsport_logo-scaled.png","width":156,"height":32,"caption":"ALAB sport"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/author\/agnieszka-kobiela-mednis\/","name":"Agnieszka Kobiela-Mednis","description":"Dyrektor ds. naukowych, farmaceuta, diagnosta laboratoryjny z II st. specjalizacji z analityki klinicznej. Absolwentka Wydzia\u0142u Farmaceutycznego w Akademii Medycznej w Warszawie.","url":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/author\/agnieszka-kobiela-mednis\/","worksFor":{"@id":"https:\/\/alabsport.pl\/#organization"},"affiliation":{"@id":"https:\/\/alabsport.pl\/#organization"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/930","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=930"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/930\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":933,"href":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/930\/revisions\/933"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/908"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=930"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=930"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/alabsport.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=930"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}